Yeni Yayın: Tuva Türkçesi Grameri

                                                                                                                                                        02.01.2019

                             tuva turkcesi_grmm

    Bu çalışma, Günümüz Tuva Türkçesi, Giriş-Dil Özellikleri-Metinler-Söz Dizini başlıklı doktora çalışmasının baskıya hazırlanmış şeklidir. “Giriş” bölümünde, Tuva Cumhuriyeti, Tuva Türkleri, Tuva kavim adı, Tuva Türklerinin tarihi, din ve inanışlarıyla ilgili kısa bilgiler verilmiştir. Tuva Türkçesinin öbür Türk lehçeleri arasındaki yeri, kullanılan alfabeler ve edebî dil olma süreci, Tuva Türkçesinin ağızları ve birbirinden farklılıkları üzerinde durulmuştur. Ayrıca Tuva Türkçesi ve Tuva Türkleri üzerine yapılan çalışmalardan genel olarak bahsedilmiştir. Bu bölümün sonunda, çalışmada uygulanan yöntem açıklanmıştır.
    “Dil İncelemesi” bölümü, kendi içinde “İmla”, “Ses Bilgisi”, “Şekil Bilgisi”, “Cümle Bilgisi” ve “Sonuç” olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. “İmla” bölümünde, Tuva Türkçesindeki ünlü ve ünsüzlerin yazımıyla ilgili bilgi verilmiştir. “Ses Bilgisi” bölümünde, ünlü ve ünsüzlerin özellikleri, ses uyumları, ses olayları üzerinde durulmuş ve örneklerle gösterilmiştir. “Şekil Bilgisi” bölümünde yapım ekleri, isim ve fiil çekimi ele alınmıştır. “Cümle Bilgisi” bölümü, genel olarak Leylâ KARAHAN’ın Türkçede Söz Dizimi adlı kitabındaki metoda uyularak oluşturulmuştur. “Metinler” bölümü, iki kısımdan oluşmaktadır: Birinci kısımda, değişik kaynaklardan derlenen metinlerin çeviri yazılı şekli yer almaktadır. İkinci kısımda ise bu metinlerin Türkiye Türkçesine aktarılmış şekilleri bulunmaktadır. “Söz Dizini” bölümünde, metinlerdeki bütün kelimeler, kullanıldığı anlama göre ayırt edilerek gösterilmiş; kelimelerin ekli şekilleri, geçtikleri metin ve cümle numarası gösterilerek dizin oluşturulmuştur.

    GÜNDOĞDU, Vildan Koçoğlu, Tuva Türkçesi Grameri, Ankara 2018, 934 s. Atatürk Kültür, Dil ve Tarih Yüksek Kurumu Türk Dil Kurumu Yayınları: 1271.